এটেণ্ডেণ্ট অপাৰেটৰ (কেমিকেল প্লাণ্ট) – CTS পাঠ্যক্রম
“Attendant Operator (Chemical Plant)” ITI ট্ৰেডৰ পাঠ্যক্রম তলত দিয়া হৈছে। এইটো National Council for Vocational Training (NCVT) ৰ অধীনত চলিত Craftsman Training Scheme (CTS) ৰ ২ বছৰীয়া পাঠ্যক্রম। এই পাঠ্যক্রমৰ উদ্দেশ্য হৈছে শিক্ষাৰ্থীক কেমিকেল প্লাণ্টৰ যন্ত্ৰপাতি চলোৱা, ৰক্ষণাবেক্ষণ কৰা আৰু সুৰক্ষা বিধি মানি কাম কৰাৰ দক্ষতা প্ৰদান কৰা।
এই পাঠ্যক্রমত Trade Theory, Trade Practical, Workshop Calculation and Science, Engineering Drawing আৰু Employability Skills অন্তৰ্ভুক্ত আছে।
1. ট্ৰেড থিয়ৰি (Trade Theory)
এই অংশত কেমিকেল প্লাণ্টৰ কাৰ্যপদ্ধতি, সুৰক্ষা আৰু যন্ত্ৰপাতিৰ বিষয়ে তাত্ত্বিক জ্ঞান প্ৰদান কৰা হয়।
প্ৰথম বছৰ (Year 1)
- কেমিকেল প্লাণ্ট অপাৰেচনৰ পৰিচয়
- কেমিকেল উদ্যোগত এটেণ্ডেণ্ট অপাৰেটৰৰ ভূমিকা
- ৰাসায়নিক প্ৰক্ৰিয়া আৰু ইউনিট অপাৰেচনৰ সামগ্ৰিক ধাৰণা
- সুৰক্ষা আৰু পৰিৱেশ
- সুৰক্ষা সাৱধানতা, PPE আৰু অগ্নিনিৰ্বাপক যন্ত্ৰৰ ব্যৱহাৰ
- বিপজ্জনক ৰাসায়নিক পদাৰ্থৰ ব্যৱস্থাপনা আৰু MSDS জ্ঞান
- প্ৰাথমিক চিকিৎসা আৰু জৰুৰী ব্যৱস্থা
- মৌলিক ৰসায়ন বিজ্ঞান আৰু পদাৰ্থ বিজ্ঞান
- ঠোস, তরল আৰু গেছৰ গুণাবলী
- চাপ, তাপমাত্ৰা আৰু প্ৰবাহৰ ধাৰণা
- কেমিকেল প্লাণ্টৰ যন্ত্ৰপাতি
- পাম্প, ভালভ, কম্প্ৰেছৰ আৰু হিট এক্সচেঞ্জাৰ
- ৰিয়েক্টৰ, ডিষ্টিলেশ্যন কলাম আৰু ফিল্টাৰৰ পৰিচয়
- ইউনিট অপাৰেচন
- ফ্লুইড ফ্লো, হিট ট্ৰান্সফাৰ আৰু মাস ট্ৰান্সফাৰ
- গ্ৰাইণ্ডিং, মিক্সিং আৰু ছেপাৰেশ্যন প্ৰক্ৰিয়া
দ্বিতীয় বছৰ (Year 2)
- উন্নত ৰাসায়নিক প্ৰক্ৰিয়া
- অটোক্লেভ, এম’নিয়া প্লাণ্ট আৰু এচিড প্লাণ্ট অপাৰেচন
- ফিল্ট্ৰেশ্যন, এক্সট্ৰেকশ্যন আৰু ড্ৰাইং প্ৰক্ৰিয়া
- ইনষ্ট্ৰুমেণ্টেশ্যন আৰু কণ্ট্ৰ’ল
- তাপমাত্ৰা, চাপ আৰু ফ্লো মিটাৰৰ পঢ়া
- প্ৰক্ৰিয়া নিয়ন্ত্ৰণ আৰু অটোমেশ্যনৰ মৌলিক ধাৰণা
- ৰক্ষণাবেক্ষণ আৰু ত্ৰুটি সমাধান
- যন্ত্ৰপাতিৰ নিয়মিত পৰীক্ষা
- সমস্যা চিনাক্ত কৰি প্ৰতিবেদন প্ৰস্তুত কৰা
- গুণগত মান নিয়ন্ত্ৰণ
- উৎপাদনৰ মান বজাই ৰখাৰ গুৰুত্ব
- ৰাসায়নিক উৎপাদনৰ মৌলিক পৰীক্ষা পদ্ধতি
- ঔদ্যোগিক প্ৰয়োগ
- সাৰ, ঔষধ আৰু পেট্ৰ’কেমিকেল উদ্যোগ
- অবশিষ্ট ব্যৱস্থাপনা আৰু পৰিৱেশ সংৰক্ষণ নিয়ম
2. ট্ৰেড প্ৰেক্টিকেল (Trade Practical)
প্ৰথম বছৰ
- হেকছ’ কৰা, মাৰ্কিং, ফাইলিং, ড্ৰিলিং আৰু টেপিং
- পাম্প, কম্প্ৰেছৰ আৰু ভালভ চলোৱা
- PPE আৰু অগ্নিনিৰ্বাপক যন্ত্ৰৰ ব্যৱহাৰ
- ৰাসায়নিক পদাৰ্থ সুৰক্ষিতভাৱে ব্যৱহাৰ আৰু নিস্কাশন
- ঘনত্ব আৰু স্ফুটনাংক পৰীক্ষা
দ্বিতীয় বছৰ
- অটোক্লেভ, ফিল্টাৰ প্ৰেছ আৰু চেণ্ট্ৰিফিউজ চলোৱা
- চাপ, তাপমাত্ৰা আৰু প্ৰবাহ নিয়ন্ত্ৰণ
- সাধাৰণ ৰক্ষণাবেক্ষণ কাম
- সৰু কেমিকেল প্ৰক্ৰিয়া প্ৰকল্প
3. ৱৰ্কশ্বপ কেলকুলেশ্যন আৰু চাইন্স
- একক ৰূপান্তৰ, শতাংশ আৰু অনুপাত
- প্ৰবাহ হাৰ, চাপ আৰু আয়তনৰ গণনা
- হিট ট্ৰান্সফাৰ আৰু ফ্লুইড মেকানিক্সৰ মৌলিক ধাৰণা
4. ইঞ্জিনিয়াৰিং ড্ৰইং
- ৰেখা, কোণ আৰু সাধাৰণ আকাৰ অংকন
- কেমিকেল প্লাণ্টৰ চিহ্ন আৰু নোটেশ্যন
- পাইপিং লে-আউট আৰু প্ৰক্ৰিয়া ডায়াগ্ৰাম
5. নিয়োগযোগ্যতা দক্ষতা (Employability Skills)
- প্ৰতিবেদন লিখা আৰু কাৰ্যকৰী যোগাযোগ
- সময় ব্যৱস্থাপনা আৰু দলগত কাম
- সমস্যা সমাধান দক্ষতা
কোর্সৰ সাৰাংশ
- সময়সীমা: ২ বছৰ (৪ ছেমিষ্টাৰ)
- যোগ্যতা: বিজ্ঞান আৰু গণিতসহ ১০ম শ্ৰেণী উত্তীৰ্ণ
- উদ্দেশ্য: কেমিকেল প্লাণ্ট অপাৰেচন, সুৰক্ষা আৰু উৎপাদনত সহায় কৰিব পৰা দক্ষ কৰ্মী প্ৰস্তুত কৰা
এই পাঠ্যক্রম NCVT ফ্ৰেমৱৰ্কৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূর্ণ। ৰাজ্য বা ITI অনুসাৰে সামান্য পৰিবৰ্তন থাকিব পাৰে। সৰ্বশেষ তথ্যৰ বাবে DGT ৱেবছাইট বা আপোনাৰ স্থানীয় ITI ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰক।
Trade Type
- 423 views