iti
10 April 2025
आयटीआय ड्राफ्ट्समन (सिव्हिल) अभ्यासक्रम
कोर्सचे नाव:
ड्राफ्ट्समन (सिव्हिल)
अवधी:
२ वर्षे (४ सेमिस्टर)
पात्रता:
उमेदवार किमान १० वी पास असावा. गणित आणि विज्ञान हे विषय आवश्यक आहेत.
कोर्सचा उद्देश:
या कोर्सचा उद्देश विद्यार्थ्यांना इमारतीचे डिझाईन, नकाशा तयार करणे, सर्वेक्षण करणे आणि AutoCAD सारख्या सॉफ्टवेअरद्वारे ड्राफ्टिंग करण्याचे कौशल्य प्राप्त करून देणे आहे. हा ट्रेड विद्यार्थ्यांना सरकारी व खासगी क्षेत्रात रोजगार मिळवण्यासाठी तयार करतो.
प्रथम वर्ष अभ्यासक्रम
सैद्धांतिक विषय
- व्यावसायिक सुरक्षा व आरोग्य
- इंजिनिअरिंग ड्रॉइंगचा परिचय
- बांधकाम साहित्य (वीट, दगड, सिमेंट, चुना, लाकूड)
- भू-सर्वेक्षण (चेन सर्व्हे, कंपास सर्व्हे, लेव्हलिंग)
- पायाभूत रचना – पाया, भिंती, छप्पर, दरवाजे, खिडक्या
- मोजमाप व गणिती गणना
प्रायोगिक विषय
- ड्रॉइंग उपकरणांचा वापर
- रेषा, अक्षरे व मोजमाप
- भौमितिक आकृती काढणे
- ऑर्थोग्राफिक प्रोजेक्शन
- AutoCAD वापरून 2D ड्राफ्टिंग
- इमारतीचे प्राथमिक नकाशे तयार करणे
द्वितीय वर्ष अभ्यासक्रम
सैद्धांतिक विषय
- अंदाजपत्रक व बिलिंग
- पाणीपुरवठा व ड्रेनेज सिस्टीम
- RCC व स्टील संरचना
- रस्ते व पूल यांचे आराखडे
- GIS व रिमोट सेन्सिंग परिचय
प्रायोगिक विषय
- AutoCAD मध्ये प्रगत 2D व 3D ड्राफ्टिंग
- प्लॅन, सेक्शन व एलिव्हेशन तयार करणे
- रेसिडेन्शियल व कमर्शियल इमारतीचे पूर्ण नकाशे तयार करणे
- टोपोग्राफिकल नकाशे तयार करणे
- प्रोजेक्ट कार्य – संपूर्ण इमारतीची रचना
Employability Skills (दोन्ही वर्षे)
- संवाद कौशल्य
- आयटी व डिजिटल ज्ञान
- उद्योजकता विकास
- पर्यावरण जागरूकता
- टीमवर्क व नेतृत्व कौशल्य
मुख्य उपकरणे व साहित्य
- ड्राफ्टिंग बोर्ड व टी-स्क्वेअर
- डिव्हायडर, कंपास, स्केल व इतर ड्रॉइंग साहित्य
- चेन, टेप, लेव्हलिंग इन्स्ट्रुमेंट
- AutoCAD सॉफ्टवेअरसह संगणक
- प्रिंटर व प्लॉटर
करिअर संधी
- सिव्हिल ड्राफ्ट्समन
- CAD ऑपरेटर
- साइट सुपरवायझर
- एस्टिमेटर / बिलिंग इंजिनीयर
- PWD, रेल्वे, महापालिका आदींमध्ये सरकारी नोकरी
उच्च शिक्षणासाठी पर्याय
- सिव्हिल इंजिनिअरिंगमधील डिप्लोमा
- AutoCAD/REVIT इत्यादी CAD कोर्सेस
- पॉलिटेक्निकमध्ये लेटरल एन्ट्री
स्वरोजगार संधी
- फ्रीलान्स CAD डिझायनर
- इमारत डिझाइन व बिल तयार करणारी सेवा
- ठेकेदार सहायक म्हणून कार्य
निष्कर्ष:
ड्राफ्ट्समन (सिव्हिल) हा ट्रेड तांत्रिक आणि रोजगाराभिमुख आहे. बांधकाम क्षेत्रात रुची असलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी हा कोर्स एक उत्तम पर्याय ठरू शकतो.
Trade Type
- 1068 views