ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍ (ମେକାନିକାଲ୍)

ITI "ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍ (ମେକାନିକାଲ୍)" ଟ୍ରେଡ୍ ସିଲାବସ୍ 

ITI "ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍ (ମେକାନିକାଲ୍)" ଟ୍ରେଡ୍ କ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍ ଟ୍ରେନିଂ ସ୍କିମ୍ (CTS) ଅଧୀନରେ ଏକ ଦୁଇ ବର୍ଷର ବୃତ୍ତିମୂଳକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ, ଯାହା ନ୍ୟାସନାଲ୍ କାଉନସିଲ୍ ଫର୍ ଭୋକେସନାଲ୍ ଟ୍ରେନିଂ (NCVT) ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ। ଏହି କୋର୍ସରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷୁମାନେ ମାନୁଆଲ୍ ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ ପ୍ରଣାଳୀ ଏବଂ କମ୍ପ୍ୟୁଟର-ଏଇଡେଡ୍ ଡିଜାଇନ୍ (CAD) ସଫ୍ଟୱେର ବ୍ୟବହାର କରି ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଅଂଶ ଓ ଏସେମ୍ବଲିର ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରାଯୁକ୍ତିକ ଚିତ୍ର, ବ୍ଲୁପ୍ରିଣ୍ଟ ଏବଂ 3D ମଡେଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାର କୌଶଳ ଅଧିଗତ କରନ୍ତି। ସିଲାବସ୍‌ରେ ସାଦ୍ଧାନ୍ତିକ ଜ୍ଞାନ, ପ୍ରାୟୋଗିକ ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ କୌଶଳ ଏବଂ ରୋଜଗାରମୁଖୀ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ସମ୍ମିଳିତ ଅଛି, ଯାହା ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ମେକାନିକାଲ୍ ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍, CAD ଅପରେଟର କିମ୍ବା ଡିଜାଇନ୍ ଅସିଷ୍ଟାଣ୍ଟ ଭାବେ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଏବଂ ମ୍ୟାନୁଫ୍ୟାକ୍ଚରିଂ ଶିଳ୍ପରେ କାମ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।

କୋର୍ସ ସାରାଂଶ

• ଅବଧି: 2 ବର୍ଷ (4 ସେମିଷ୍ଟର, ପ୍ରତ୍ୟେକ 6 ମାସ)
• NSQF ସ୍ତର: ସ୍ତର 5
• ଯୋଗ୍ୟତା: ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଗଣିତ ସହିତ କମରେ କମ 10ମ ଶ୍ରେଣୀ ପାସ୍ (କିମ୍ବା ସମତୁଲ୍ୟ)
• ଲକ୍ଷ୍ୟ: ଶିଳ୍ପ ମାନକ ଅନୁଯାୟୀ ସଠିକ୍ ମେକାନିକାଲ୍ ଡ୍ରୟିଂ ଓ ଡିଜାଇନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାରେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେବା, ଯାହା ଯାନ୍ତ୍ରିକ ପ୍ରଣାଳୀର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଏସେମ୍ବଲିକୁ ସହଜ କରେ।

ବିସ୍ତୃତ ସିଲାବସ୍ ବିଭାଜନ

1. ଟ୍ରେଡ୍ ଥିଅରି (ସାଦ୍ଧାନ୍ତିକ ଜ୍ଞାନ)

ଏହାରେ ମେକାନିକାଲ୍ ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ ଏବଂ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଡିଜାଇନ୍‌ର ମୌଳିକ ଧାରଣାଗୁଡିକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଅଛି।

• ସେମିଷ୍ଟର 1
  • ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍ଶିପ୍ ପରିଚୟ
    • ମେକାନିକାଲ୍ ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍‌ଙ୍କ ଭୂମିକା ଓ ଗୁରୁତ୍ୱ।
    • ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଡ୍ରୟିଂ: ପ୍ରକାର, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଓ ମାନକ।
    • BIS (Bureau of Indian Standards) ଏବଂ ISO ମାନକର ପରିଚୟ।
  • ଡ୍ରୟିଂ ଯନ୍ତ୍ରପାତି ଓ ସାଧନ
    • କମ୍ପାସ୍, ସେଟ୍ ସ୍କ୍ୱାର, ପ୍ରୋଟ୍ରାକ୍ଟର ଓ T-ସ୍କ୍ୱାର ଭଳି ଡ୍ରୟିଂ ଟୁଲ୍ ବ୍ୟବହାର।
    • ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ ସାମଗ୍ରୀ: କାଗଜର ଆକାର, ପେନ୍ସିଲ୍, ଇରେଜର ଓ ସ୍କେଲ୍।
    • ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ ଉପକରଣର ରକ୍ଷାଣାବେକ୍ଷଣ ଓ ଯତ୍ନ।
  • ମୌଳିକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଧାରଣା
    • ମେକାନିକ୍ସର ମୌଳିକ ଧାରଣା: ବଳ, ଗତି ଓ ଘର୍ଷଣ।
    • ମେଟେରିଆଲ୍ ସାଇନ୍ସ: ଧାତୁ, ମିଶ୍ର ଧାତୁ ଓ ଅଧାତୁର ଗୁଣ।
    • ଏକକ ଓ ମାପ: ମେଟ୍ରିକ୍ ଓ ଇମ୍ପିରିଆଲ୍ ପ୍ରଣାଳୀ।
  • ଜ୍ୟାମିତିକ ଗଠନ
    • ରେଖା, କୋଣ, ବୃତ୍ତ ଓ ବହୁଭୁଜ ତିଆରି କରିବା।
    • ଅର୍ଥୋଗ୍ରାଫିକ୍ ପ୍ରୋଜେକ୍ସନ୍: ପ୍ରଥମ ଏଙ୍ଗଲ୍ ଓ ତୃତୀୟ ଏଙ୍ଗଲ୍ ପ୍ରୋଜେକ୍ସନ୍।
    • ଡାଇମେନ୍ସନିଂ: ନିୟମ, ପ୍ରତୀକ ଓ ପ୍ରଚଳନ।
  • ସୁରକ୍ଷା ଓ ୱର୍କଶପ୍ ପ୍ରାକ୍ଟିସ୍
    • କାର୍ଯ୍ୟସ୍ଥଳ ସୁରକ୍ଷା: ଟୁଲ୍, ଯନ୍ତ୍ର ଓ ସାମଗ୍ରୀ ବ୍ୟବହାର।
    • ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂରେ ସଠିକତା ଓ ନିଷ୍ଠାର ଗୁରୁତ୍ୱ।

ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଓ ପ୍ରମାଣପତ୍ର

• ପରୀକ୍ଷା: ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେମିଷ୍ଟରରେ ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ପ୍ରାୟୋଗିକ ପରୀକ୍ଷା ହୁଏ।
• ପ୍ରମାଣପତ୍ର: ସଫଳ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନେ NCVT ଠାରୁ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଟ୍ରେଡ୍ ସର୍ଟିଫିକେଟ୍ (NTC) ପାଆନ୍ତି, ଯାହା ଜାତୀୟ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଭାବେ ସ୍ୱୀକୃତ।
• ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ: ଡ୍ରୟିଂର ସଠିକତା, CAD କୌଶଳ, ସାଦ୍ଧାନ୍ତିକ ଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ କାମ ଆଧାରରେ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରାଯାଏ।

କ୍ୟାରିଅର ସୁଯୋଗ

• ରୋଜଗାର: ମେକାନିକାଲ୍ ଡ୍ରାଫ୍ଟସ୍ମାନ୍, CAD ଅପରେଟର, ଡିଜାଇନ୍ ଅସିଷ୍ଟାଣ୍ଟ।
• ସ୍ୱୟଂରୋଜଗାର: ଫ୍ରିଲାନ୍ସ ଡ୍ରାଫ୍ଟିଂ ସେବା କିମ୍ବା ଛୋଟ ଡିଜାଇନ୍ କନସଲଟେନ୍ସି।
• ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା: ମେକାନିକାଲ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଡିପ୍ଲୋମା କିମ୍ବା ଏଡଭାନ୍ସ CAD/CAM କୋର୍ସ।

ଟିପ୍ପଣୀ

• ଏହି ସିଲାବସ୍ NCVT ର ନୂତନତମ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା ସହିତ ସମନ୍ୱୟ ରଖେ ଏବଂ ସଂସ୍ଥା କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ସାନା ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇପାରେ।
• ସବୁଠୁ ନୂତନ ସଂସ୍କରଣ ପାଇଁ Directorate General of Training (DGT) ୱେବସାଇଟ୍ (dgt.gov.in) ଦେଖନ୍ତୁ କିମ୍ବା ନିକଟସ୍ଥ ITI ସହ ସମ୍ପର୍କ କରନ୍ତୁ।