Cane Willow and Bamboo Work CTS ITI Syllabus

ਆਈਟੀਆਈ (ITI) ਟ੍ਰੇਡ "ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਵਰਕ (Cane Willow and Bamboo Work)" ਦਾ ਸਿਲੇਬਸ। ਇਹ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦਾ ਕੋਰਸ ਹੈ ਜੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕੌਂਸਲ ਫੋਰ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ (NCVT) ਵੱਲੋਂ ਕਰਾਫਟਸਮੈਨ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸਕੀਮ (CTS) ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਨਾਲ ਫਰਨੀਚਰ, ਟੋਕਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਸਮਾਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਿਲੇਬਸ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੇਡ ਥਿਊਰੀ, ਟ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ, ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਕੈਲਕੁਲੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਡਰਾਇੰਗ ਅਤੇ ਐਮਪਲੋਯਬਿਲਟੀ ਸਕਿਲਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਇਸ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ:


1. ਟ੍ਰੇਡ ਥਿਊਰੀ

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਅਤੇ ਹੱਥਕਲਾ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਿਧਾਂਤਕ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

  • ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਵਰਕ ਦਾ ਪਰਿਚਯ
    • ਟਿਕਾਊ ਸਮੱਗਰੀ ਵਜੋਂ ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ।
    • ਹਸਤਸ਼ਿਲਪ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਮੌਕੇ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ।
  • ਕੱਚਾ ਮਾਲ
    • ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ ਗੁਣ।
    • ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਤਪਾਦਾਂ ਲਈ ਉਚਿਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ।
    • ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਵਿੱਚ ਖਾਮੀਆਂ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ।
  • ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਇਲਾਜ
    • ਤਰੀਕੇ: ਸੁਕਾਉਣਾ, ਰਸਾਇਣਕ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਧੂੰਏਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ।
    • ਸੜਨ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊਪਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸੀਜ਼ਨਿੰਗ ਤਕਨੀਕਾਂ।
  • ਉਪਕਰਣ ਅਤੇ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਮਾਨ
    • ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਟੂਲ: ਛੁਰੀਆਂ, ਸਪਲਿਟਰ, ਸਕ੍ਰੇਪਰ—ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ।
    • ਪਾਵਰ ਟੂਲ: ਡ੍ਰਿਲ, ਸੈਂਡਰ—ਚਲਾਉਣ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ।
    • ਮਾਪਣ ਵਾਲੇ ਸਾਜ਼: ਰੂਲਰ, ਕੈਲੀਪਰ।
  • ਹਸਤਕਲਾ ਤਕਨੀਕਾਂ
    • ਮੈਟ ਅਤੇ ਟੋਕਰੀਆਂ ਲਈ ਬੁਣਾਈ ਦੇ ਪੈਟਰਨ।
    • ਫਰਨੀਚਰ ਲਈ ਜੋੜਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ (ਜਿਵੇਂ: ਬਾਈਂਡਿੰਗ, ਕੀਲਾਂ ਲਗਾਉਣਾ)।
    • ਫਿਨਿਸ਼ਿੰਗ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ: ਰੰਗ ਕਰਨਾ, ਵਾਰਨਿਸ਼ ਅਤੇ ਪਾਲਿਸ਼।
  • ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਰ
    • ਫਰਨੀਚਰ: ਕੁਰਸੀਆਂ, ਮੇਜ਼ਾਂ, ਸ਼ੈਲਫ।
    • ਉਪਯੋਗੀ ਸਮਾਨ: ਟੋਕਰੀਆਂ, ਟਰੇ, ਮੈਟ।
    • ਸਜਾਵਟੀ ਆਈਟਮ: ਲੈਂਪ ਸ਼ੇਡ, ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤਾਂ।
  • ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਭਿਆਸ
    • ਨਿੱਜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ: ਦਸਤਾਨੇ, ਗੋਗਲ ਅਤੇ ਐਪਰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ।
    • ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਸੁਰੱਖਿਆ: ਤਿੱਖੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਵਰਤਣਾ ਅਤੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਅ।
  • ਉਦਯਮਿਤਾ
    • ਛੋਟਾ ਹਸਤਸ਼ਿਲਪ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ।
    • ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ।

2. ਟ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਵਿਹਾਰਕ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

  • ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਤਿਆਰੀ
    • ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸਨੂੰ ਪੱਟੀਆਂ ਜਾਂ ਸਲਾਈਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟਣਾ।
    • ਸੁਕਾਉਣ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨਿੰਗ ਕਰਨਾ।
  • ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ
    • ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਟੂਲ ਨਾਲ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਵੰਡਣਾ, ਘਿਸਣਾ ਅਤੇ ਆਕਾਰ ਦੇਣਾ।
    • ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ ਅਤੇ ਸੈਂਡਿੰਗ ਲਈ ਪਾਵਰ ਟੂਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ।
  • ਬੁਣਾਈ ਅਤੇ ਹਸਤਕਲਾ
    • ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੈਟਰਨਾਂ ਨਾਲ ਮੈਟ ਅਤੇ ਟੋਕਰੀਆਂ ਬੁਣਨਾ।
    • ਫਰਨੀਚਰ ਫਰੇਮ ਬਣਾਉਣਾ (ਜਿਵੇਂ: ਕੁਰਸੀ, ਮੇਜ਼) ਜੋੜਾਂ ਅਤੇ ਬਾਈਂਡਿੰਗ ਨਾਲ।
    • ਸਜਾਵਟੀ ਆਈਟਮ ਬਣਾਉਣਾ (ਜਿਵੇਂ: ਲੈਂਪ ਸ਼ੇਡ, ਟਰੇ)।
  • ਫਿਨਿਸ਼ਿੰਗ ਤਕਨੀਕਾਂ
    • ਰੰਗ ਅਤੇ ਸਟੇਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਰੰਗ ਸੁਧਾਰਨਾ।
    • ਮੁਲਾਇਮ ਫਿਨਿਸ਼ ਲਈ ਵਾਰਨਿਸ਼ ਜਾਂ ਪਾਲਿਸ਼ ਲਗਾਉਣਾ।
  • ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ
    • ਖਰਾਬ ਹੋਏ ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਜਾਂ ਬਾਂਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਨਾ।
    • ਸਾਜ਼ੋ-ਸਮਾਨ ਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨਾ।
  • ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕੰਮ
    • ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਉਤਪਾਦ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ (ਜਿਵੇਂ: ਟੋਕਰੀ, ਕੁਰਸੀ ਜਾਂ ਸਜਾਵਟੀ ਵਸਤੂ)।
    • ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਾਂ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ।

3. ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਕੈਲਕੁਲੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸ

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੇਡ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਿਧਾਂਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

  • ਗਣਨਾ
    • ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ, ਚੌੜਾਈ ਅਤੇ ਮੋਟਾਈ ਦੀ ਮਾਪ।
    • ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਲਈ ਸਧਾਰਣ ਲਾਗਤ ਦੀ ਗਣਨਾ।
  • ਵਿਗਿਆਨ
    • ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਗੁਣ (ਜਿਵੇਂ: ਲਚਕਤਾ, ਮਜ਼ਬੂਤੀ)।
    • ਨਮੀ ਅਤੇ ਸੰਰਕਸ਼ਕ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਸਮੱਗਰੀ ’ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ।

4. ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਡਰਾਇੰਗ

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਈ ਤਕਨੀਕੀ ਡਰਾਇੰਗ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

  • ਡਰਾਇੰਗ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ
    • ਹੱਥ ਨਾਲ ਸਧਾਰਣ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਪੈਟਰਨ ਬਣਾਉਣਾ।
    • ਸਕੇਲ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਡਰਾਫਟਿੰਗ ਟੂਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ।
  • ਉਤਪਾਦ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
    • ਫਰਨੀਚਰ ਅਤੇ ਟੋਕਰੀਆਂ ਦੇ ਲੇਆਉਟ ਬਣਾਉਣਾ।
    • ਬੁਣਾਈ ਪੈਟਰਨ ਅਤੇ ਅਸੈਂਬਲੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ।

5. ਐਮਪਲੋਯਬਿਲਟੀ ਸਕਿਲਜ਼

ਇਸ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

  • ਸੰਚਾਰ
    • ਟੀਮ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨਾ।
  • ਕਾਰਜਸਥਲ ਕੌਸ਼ਲਾਂ
    • ਸਮਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਟੀਮ ਵਰਕ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ।

ਕੋਰਸ ਝਲਕ

  • ਅਵਧੀ: 1 ਸਾਲ (6 ਮਹੀਨੇ ਦੇ 2 ਸੈਮਿਸਟਰ)
  • ਯੋਗਤਾ: ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਬੋਰਡ ਤੋਂ 8ਵੀਂ ਕਲਾਸ ਪਾਸ।
  • ਉਦੇਸ਼: ਕੇਨ, ਵਿਲੋ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਮਾਨ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵਿੱਚ ਤਾਲੀਮ ਦੇਣਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਸਤਸ਼ਿਲਪ ਉਦਯੋਗ, ਫਰਨੀਚਰ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਸਵੈ-ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਣ।

ਇਹ ਸਿਲੇਬਸ NCVT ਫ੍ਰੇਮਵਰਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜ ਜਾਂ ITI ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਜਨਰਲ ਆਫ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ (DGT) ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ITI ਸਰੋਤ ਵੇਖੋ। ਇਹ ਕੋਰਸ ਵਿਹਾਰਕ ਕੌਸ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਹਸਤਸ਼ਿਲਪ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਉਚਿਤ ਹੈ।