ફિટર (Fitter)

🛠️ ITI ફિટર ટ્રેડ (Fitter Trade) માટેનો સંપૂર્ણ અભ્યાસક્રમ

અવધિ: 2 વર્ષ (દરેક 6 મહિનાના 4 સેમેસ્ટર)<br> યોગ્યતા: વિજ્ઞાન અને ગણિત સાથે 10મું પાસ<br> પદ્ધતિ: National Council for Vocational Training (NCVT) દ્વારા ઘડાયેલા Craftsmen Training Scheme (CTS) હેઠળ<br> ઉદ્દેશ્ય: યાંત્રિક ઘટકોના એસેમ્બલી, ફિટિંગ અને જાળવણીમાં કુશળતા આપવી<br>

✍️ અભ્યાસક્રમમાં સમાવિષ્ટ વિષયો:

1. ટ્રેડ થિયરી (Trade Theory)

2. ટ્રેડ પ્રેક્ટિકલ (Trade Practical)

3. વર્કશોપ ગણિત અને વિજ્ઞાન (Workshop Calculation and Science)

4. એન્જિનિયરિંગ ડ્રોઇંગ (Engineering Drawing)

5. રોજગારક્ષમતા કુશળતાઓ (Employability Skills)

---

📘 1. ટ્રેડ થિયરી

વર્ષ 1

🔹 ફિટર ટ્રેડનો પરિચય

• ઉદ્યોગોમાં ફિટર ટ્રેડનું મહત્ત્વ અને વ્યાપકતા

• એસેમ્બલી, રિપેર અને જાળવણીમાં ફિટરની ભૂમિકા

🔹 વર્કશોપ પદ્ધતિઓ

• હેન્ડ ટૂલ્સ: હેમર્સ, ચીઝલ્સ, ફાઇલ્સ, હેક્સો વગેરે

• માપન સાધનો: વર્નિયર કેલિપર, માઇક્રોમીટર, ગેજ

• માર્કિંગ ટૂલ્સ: પંચ, સ્ક્રાઇબર, ડિવાઇડર

🔹 ધાતુઓ અને તેમની ગુણવત્તાઓ

• લોહલાઈધ ધાતુઓ: આયર્ન, સ્ટીલ

• અલોહી ધાતુઓ: કોપર, એલ્યુમિનિયમ, પિત્તળ

• હીટ ટ્રીટમેન્ટ: એનીલિંગ, હાર્ડનિંગ, ટેમ્પરિંગ

🔹 ફિટિંગ ટેકનિક

• ફાઈલિંગ, સોંગ, ડ્રિલિંગ, ટેપિંગ, રિમિંગ

• ફિટના પ્રકાર: ક્લિયરન્સ, ઇન્ટરફિયરન્સ, ટ્રાન્ઝિશન

• ફાસ્ટનર્સ: બોલ્ટ, નટ, સ્ક્રૂ, રિવેટ્સ

🔹 સુરક્ષા પદ્ધતિઓ

• પર્સનલ પ્રોટેક્ટિવ ઈક્વિપમેન્ટ (PPE) – ચશ્મા, હાથમોજા

• અગ્નિ સલામતી અને પ્રથમ મદદ

• ટૂલ્સ અને મશીનોનું સલામત ઉપયોગ

🔹 મૂળભૂત મશીનો

• લેથ, ડ્રિલિંગ અને ગ્રાઈન્ડિંગ મશીનો

• પાવર ટ્રાન્સમિશન: બેલ્ટ્સ, ગિયર, ચેઇન

---

વર્ષ 2

🔹 એડવાન્સ્ડ ફિટિંગ

• સ્ક્રેપિંગ, લૅપિંગ અને સપાટી સમાપ્ત કરવા

• બેરિંગ, શાફ્ટ, કפלિંગ એસેમ્બલી

🔹 મશીન જાળવણી

• પ્રીવેન્ટિવ અને બ્રેકડાઉન મેન્ટેનન્સ

• લુબ્રિકેશન સિસ્ટમ્સ અને ફોલ્ટ ડાયગ્નોસિસ

🔹 ન્યુમેટિક અને હાઇડ્રોલિક સિસ્ટમ્સ

• એર કંપ્રેસર, વાલ્વ, સિલિન્ડર

• પમ્પ, એક્ચ્યુએટર અને ફ્લુઇડ ગુણધર્મો

🔹 વેલ્ડિંગ અને જોડાણ

• આર્ક વેલ્ડિંગ અને ગેસ વેલ્ડિંગ

• સોલ્ડરિંગ અને બ્રેઝિંગ

🔹 ગુણવત્તા નિયંત્રણ

• દૃશ્ય, પરિમાણ અને કાર્યાત્મક ચેક

• ગેજ અને કમ્પેરેટરનો ઉપયોગ

🔹 ઔદ્યોગિક ઉપયોગ

• મેન્યુફેક્ચરિંગ, ઓટોમોટિવ, કન્સ્ટ્રક્શન

• એસેમ્બલી ડ્રોઇંગ વાંચવું અને સમજવું

---

🔧 2. ટ્રેડ પ્રેક્ટિકલ

વર્ષ 1

🔹 મૂળભૂત કૌશલ્યો

• ફ્લેટ સપાટી ફાઇલ કરવી અને સ્ક્વેરથી ચેક કરવી

• હેક્સો અને ચીઝલથી કટિંગ

• હોલ ડ્રિલિંગ, થ્રેડ ટેપિંગ અને રીમિંગ

🔹 માપન અને માર્કિંગ

• વર્નિયર કેલિપર, માઇક્રોમીટર, હાઇટ ગેજનો ઉપયોગ

• લાઇન, એંગલ અને કર્વ માર્ક કરવી

🔹 એસેમ્બલી અભ્યાસ

• નટ, બોલ્ટ અને કીથી ઘટકો એસેમ્બલ કરવી

• બેરિંગ અને બુશ લગાવવી

🔹 સલામતી અભ્યાસ

• PPE ઉપયોગ

• સામાન્ય ઇજાઓ માટે ફર્સ્ટ એિડ

વર્ષ 2

🔹 એડવાન્સ્ડ ફિટિંગ

• સ્ક્રેપિંગ અને લૅપિંગ

• ગિયરબોક્સ, પમ્પ જેવી એસેમ્બલી ખોલવી અને બંધ કરવી

🔹 મશીન ઑપરેશન

• લેથ પર ફેસિંગ, ટર્નિંગ અને થ્રેડિંગ

• ગ્રાઈન્ડિંગ મશીનથી ટૂલ શાર્પ કરવી

🔹 જાળવણી કાર્ય

• પાર્ટ લુબ્રિકેટ કરવી અને ઘટકો બદલવા

• સરળ યાંત્રિક ખામીઓ સુધારવી

🔹 વેલ્ડિંગ અભ્યાસ

• આર્ક અને ગેસ વેલ્ડિંગ

• નાના ભાગોનું સોલ્ડરિંગ અને બ્રેઝિંગ

🔹 પ્રોજેક્ટ કાર્ય

• વાઇસ અથવા ટૂલ બોક્સ બનાવવી

• નાની મશીન અથવા એન્જિનનું ઓવરહોલ

---

📐 3. વર્કશોપ ગણિત અને વિજ્ઞાન

🔹 ગણિત

• વિસ્તાર, ઘનફળ અને વજનની ગણતરી

• ટોલરન્સ અને ક્લિયરન્સની ગણના

🔹 વિજ્ઞાન

• ધાતુઓના ગુણધર્મો: કઠિનતા, લવચીકતા

• ઘર્ષણ, દબાણ અને બળ

---

🖊️ 4. એન્જિનિયરિંગ ડ્રોઇંગ

🔹 ડ્રોઇંગ બેસિક્સ

• ઓર્થોગ્રાફિક અને આઈસોમેટ્રિક દૃશ્યોની સ્કેચ

• થ્રેડ, વેલ્ડ અને ટોલરન્સના ચિહ્નો

🔹 એસેમ્બલી ડ્રોઇંગ્સ

• પમ્પ અને વાઇસ જેવી એસેમ્બલીઓની વિગતવાર ચિત્રો

• બ્લુપ્રિન્ટ વાંચવી અને અનુવાદ કરવો

---

💼 5. રોજગારક્ષમતા કુશળતાઓ

🔹 સંચાર કુશળતાઓ

• સુપરવાઈઝર અને ટીમ સાથે અસરકારક સંવાદ

🔹 કાર્યસ્થળ કુશળતાઓ

• ટાઈમ મેનેજમેન્ટ, ટીમવર્ક, સમસ્યા હલ

---

🔚 કોર્સ ઓવરવ્યૂ

📅 અવધિ: 2 વર્ષ (4 સેમેસ્ટર)<br> 🎓 લાયકાત: 10મું પાસ વિજ્ઞાન અને ગણિત સાથે<br> 🎯 હેતુ: ફિટિંગ, એસેમ્બલી અને મશીન જાળવણી માટે તાલીમ આપવી<br> 📘 ધોરણ: NCVTના માપદંડ મુજબ, રાજ્ય અથવા ITI પ્રમાણે વિભિન્નતા હોઈ શકે છે. વધુ માહિતી માટે DGT ની સત્તાવાર વેબસાઇટ અથવા સ્થાનિક ITIનો સંપર્ક કરો.