Craftsman Food Production (Vegetarian) CTS ITI Syllabus

ITI "ક્રાફ્ટ્સમેન ફૂડ પ્રોડક્શન (વેજિટેરિયન)" સિલેબસ (અંગ્રેજી) – સંક્ષિપ્ત આવૃત્તિ

ક્રાફ્ટ્સમેન ફૂડ પ્રોડક્શન (વેજિટેરિયન) ITI ટ્રેડ એક વર્ષનો નોન-ઇન્જિનિયરિંગ કોર્સ છે, જે Craftsman Training Scheme (CTS) હેઠળ ચાલે છે અને National Council for Vocational Training (NCVT) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. આ કોર્સમાં વ્યક્તિઓને શાકાહારી ભોજન બનાવવું, રસોડાની કામગીરી સંભાળવી અને ખાદ્ય સુરક્ષા જાળવવાની તાલીમ આપવામાં આવે છે. આ તાલીમ તેમને હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ અથવા કેન્ટીનમાં વેજિટેરિયન કુક, કિચન આસિસ્ટન્ટ અથવા કેટરિંગ સુપરવાઇઝર તરીકે કામ કરવા અથવા સ્વરોજગાર શરૂ કરવા માટે તૈયાર કરે છે.

કોર્સ ઓવરવ્યૂ

  • અવધિ: 1 વર્ષ (2 સેમેસ્ટર)
  • NSQF લેવલ: લેવલ 4
  • પાત્રતા: 10મું ધોરણ પાસ
  • ઉદ્દેશ્ય: વ્યાવસાયિક ફૂડ પ્રોડક્શન માટે શાકાહારી રસોઈ, રસોડા વ્યવસ્થાપન અને સ્વચ્છતા સંબંધિત કુશળતાઓમાં તાલીમ આપવી.

સિલેબસ વિભાજન (અંગ્રેજી)

  • સેમેસ્ટર 1
    • ટ્રેડ થિયરી:
      • રસોઈનો પરિચય: શાકાહારી રસોઈની ભૂમિકા, રસોડાનું આયોજન.
      • સામગ્રી: અનાજ, દાળ, શાકભાજી, મસાલા, દૂધ ઉત્પાદનો.
      • રસોઈની પદ્ધતિઓ: ઉકાળવું, તળવું, વરાળમાં બનાવવું, બેકિંગ, તડકો આપવો.
      • રસોડાના સાધનો: ગેસ સ્ટોવ, ગ્રાઇન્ડર, રેફ્રિજરેટર, જાળવણી.
      • ફૂડ સેફ્ટી: સ્વચ્છતા, સેનિટેશન, ક્રોસ-કન્ટામિનેશન રોકવું.
      • પોષણ: સંતુલિત શાકાહારી આહારના મૂળભૂત તત્વો, ફૂડ ગ્રુપ્સ.
    • ટ્રેડ પ્રેક્ટિકલ:
      • મૂળભૂત રસોઈ: લેબમાં ભાત, દાળ, શાકભાજી કરીઓ બનાવવી.
      • ચાકૂ સ્કિલ્સ: શાકભાજી કાપવી, સ્લાઇસ કરવી, ડાઇસ કરવી.
      • સાધનોનો ઉપયોગ: ગેસ સ્ટોવ, મિક્સર, પ્રેશર કુકર ચલાવવું.
      • સ્વચ્છતા: વર્કસ્ટેશન સાફ કરવું, વાસણોને સ્ટેરિલાઇઝ કરવું.
      • પ્રોજેક્ટ: પ્રેઝન્ટેશન સાથે સરળ શાકાહારી ભોજન (જેમ કે થાળી) બનાવવું.
  • સેમેસ્ટર 2
    • ટ્રેડ થિયરી:
      • પ્રાદેશિક રસોઈ: ઉત્તર ભારતીય, દક્ષિણ ભારતીય, ગુજરાતી, જૈન વાનગીઓ.
      • એડવાન્સ ટેક્નિક્સ: તંદૂરી, ગ્રેવી, બ્રેડ બેકિંગ (નાન, પરાઠા).
      • મેનુ પ્લાનિંગ: ખર્ચ ગણતરી, પોર્શન કંટ્રોલ, બફે સેટઅપ.
      • ફૂડ પ્રિઝર્વેશન: અથાણું બનાવવું, સુકવવું, કેનિંગ શાકાહારી વસ્તુઓ.
      • ઉદ્યોગસાહસિકતા: કેટરિંગ સર્વિસ શરૂ કરવી, કિચન મેનેજમેન્ટ.
      • IT ટૂલ્સ: ઇન્વેન્ટરી સોફ્ટવેર, ઓનલાઇન રેસિપી મેનેજમેન્ટ.
    • ટ્રેડ પ્રેક્ટિકલ:
      • એડવાન્સ કુકિંગ: દોસા, પનીર વાનગીઓ, સ્ટફ્ડ પરાઠા બનાવવું.
      • પ્રેઝન્ટેશન: પ્લેટિંગ ટેક્નિક્સ, શાકાહારી વાનગીઓ ગાર્નિશ કરવી.
      • મેનુ એક્ઝિક્યુશન: જૂથ માટે મલ્ટી-કોર્સ ભોજન બનાવવું.
      • ફિલ્ડ એક્સપોઝર: હોટેલ/કેટરિંગ યુનિટમાં સહાયતા (2–4 અઠવાડિયા).
      • પ્રોજેક્ટ: ખર્ચ વિશ્લેષણ સાથે શાકાહારી બફે પ્લાન અને તૈયાર કરવું.
  • અન્ય ઘટકો:
    • વર્કશોપ કેલ્ક્યુલેશન: રેસિપી સ્કેલિંગ, ખર્ચ ગણતરી, ઉત્પાદન અંદાજ.
    • સાયન્સ: ફૂડ કેમિસ્ટ્રી, પોષક તત્ત્વો પર ગરમીનો પ્રભાવ.
    • એમ્પ્લોયેબિલિટી સ્કિલ્સ: કોમ્યુનિકેશન, ટીમવર્ક, IT લિટરેસી.

મૂલ્યાંકન અને પ્રમાણપત્ર

  • પરીક્ષા: સેમેસ્ટર મુજબ (થિયરી + પ્રેક્ટિકલ).
  • પ્રમાણપત્ર: NCVT નેશનલ ટ્રેડ સર્ટિફિકેટ (NTC).
  • મૂલ્યાંકન: રસોઈ કુશળતા, સ્વચ્છતા ધોરણો, મેનુ પ્લાનિંગ.

કારકિર્દી તકો

  • નોકરી: હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, કેન્ટીનમાં વેજિટેરિયન કુક, કિચન આસિસ્ટન્ટ, કેટરિંગ સુપરવાઇઝર.
  • સ્વરોજગાર: કેટરિંગ બિઝનેસ, ક્લાઉડ કિચન, ફૂડ સ્ટોલ.
  • આગળનું અભ્યાસ: કુલિનરી આર્ટ્સ અથવા હોસ્પિટાલિટી સંબંધિત ડિપ્લોમા.