Food Production (General) CTS ITI Syllabus

ITI "ફૂડ પ્રોડક્શન (જનરલ)" ટ્રેડ સિલેબસ

ITI "ફૂડ પ્રોડક્શન (જનરલ)" ટ્રેડ એક વર્ષનો વ્યાવસાયિક તાલીમ કાર્યક્રમ છે, જે ક્રાફ્ટસમેન ટ્રેનિંગ સ્કીમ (CTS) હેઠળ અને નેશનલ કાઉન્સિલ ફોર વોકેશનલ ટ્રેનિંગ (NCVT) દ્વારા સંચાલિત થાય છે. આ કોર્સ તાલીમાર્થીઓને વિવિધ પ્રકારની રસોઈ તૈયાર કરવાની, રસોડાની કામગીરી સંભાળવાની, ફૂડ સેફ્ટી સુનિશ્ચિત કરવાની અને સ્વચ્છતા જાળવવાની કુશળતા આપે છે જેથી હૉસ્પિટાલિટી ઉદ્યોગની જરૂરિયાતો પૂર્ણ કરી શકાય. આ સિલેબસમાં સિદ્ધાંત જ્ઞાન, પ્રાયોગિક રસોઈ તકનીકો અને રોજગારક્ષમતા કુશળતાઓનો સમાવેશ થાય છે.

કોર્સ અવલોકન

  • સમયગાળો: ૧ વર્ષ (૨ સેમેસ્ટર, દરેક ૬ મહિના)
  • NSQF લેવલ: લેવલ ૪
  • લાયકાત: ઓછામાં ઓછું ૧૦મું પાસ
  • ઉદ્દેશ્ય: વ્યાવસાયિક ફૂડ તૈયારી, રસોડા વ્યવસ્થા અને સલામત રસોઈ પદ્ધતિઓમાં તાલીમ આપવી

વિગતવાર સિલેબસ

૧. ટ્રેડ થિયરી (સૈદ્ધાંતિક જ્ઞાન)

ફૂડ પ્રોડક્શન, રસોઈ તકનીકો અને રસોડા મેનેજમેન્ટના મૂળભૂત ખ્યાલો.

  • સેમેસ્ટર ૧
    • ફૂડ પ્રોડક્શન પરિચય
      • રસોઈ કલા: ઇતિહાસ, વ્યાપ અને કારકિર્દી તકો
      • ફૂડ પ્રોડક્શન વ્યાવસાયિકની ભૂમિકા
      • રસોડાના પ્રકાર: કોમર્શિયલ, ઇન્સ્ટિટ્યુશનલ, ક્લાઉડ કિચન
    • રસોડા સંચાલન
      • શેફ, સુ-શેફ, કોમીસ – તેમની ભૂમિકાઓ
      • રસોડાના વિભાગો: હોટ, કોલ્ડ, બેકરી
      • ઓવન, સ્ટોવ, મિક્સર, રેફ્રિજરેટર – ઉપયોગ અને જાળવણી
    • ખાદ્ય સામગ્રી
      • અનાજ, દાળ, શાકભાજી, ફળ, દૂધ, માંસ, મસાલા
      • સ્વાદ, ટેક્સ્ચર અને પોષક મૂલ્ય
      • સોર્સિંગ અને ગુણવત્તા ચકાસણી
    • રસોઈ પદ્ધતિઓ
      • ડ્રાય હીટ: ગ્રિલિંગ, રોસ્ટિંગ, બેકિંગ, ફ્રાઈંગ
      • મોઈસ્ટ હીટ: બોઇલિંગ, સ્ટીમિંગ
      • કૉમ્બિનેશન: સ્ટ્યુઇંગ, સોટે
    • હાઇજીન અને સલામતી
      • વ્યક્તિગત સ્વચ્છતા
      • ફૂડ સેફ્ટી (HACCP)
      • રસોડા સલામતી
    • મૂળભૂત પોષણ
      • કાર્બોહાઇડ્રેટ, પ્રોટીન, ચરબી, વિટામિન્સ
      • સંતુલિત આહાર
      • વિશેષ આહાર (વેગન, લો-કેલોરી)
  • સેમેસ્ટર ૨
    • રસોઈ અને મેનુ આયોજન
    • બેકરી અને કન્ફેક્શનરી
    • ખોરાક સંરક્ષણ
    • રસોડા મેનેજમેન્ટ
    • ફૂડ પ્રેઝન્ટેશન
    • વ્યાવસાયિક કુશળતાઓ

૨. ટ્રેડ પ્રેક્ટિકલ (હેન્ડ્સ-ઓન સ્કિલ્સ)

રસોઈ, બેકિંગ અને રસોડાની પ્રાયોગિક તાલીમ.

  • સેમેસ્ટર ૧
    • રસોડા સેટઅપ
    • મૂળભૂત રસોઈ તકનીકો
    • ભારતીય વાનગીઓ
    • કન્ટિનેન્ટલ વાનગીઓ
    • સલામતી અભ્યાસ
  • સેમેસ્ટર ૨
    • એડવાન્સ રસોઈ
    • બેકરી
    • ખોરાક સંરક્ષણ
    • મેનુ આયોજન
    • રસોડા મેનેજમેન્ટ

૩. વર્કશોપ કેલ્ક્યુલેશન અને સાયન્સ

  • ગણિત અને માપન
  • ખાદ્ય વિજ્ઞાન

૪. એન્જિનિયરિંગ ડ્રોઇંગ

  • રસોડા લેઆઉટ

૫. એમ્પ્લોયેબિલિટી સ્કિલ્સ

  • કોમ્યુનિકેશન સ્કિલ્સ
  • સમય વ્યવસ્થાપન
  • ટીમ વર્ક

મૂલ્યાંકન અને પ્રમાણપત્ર

  • સેમેસ્ટર આધારિત પરીક્ષા
  • NCVT દ્વારા NTC પ્રમાણપત્ર
  • પ્રાયોગિક મૂલ્યાંકન

કારકિર્દી તકો

  • કોમીસ શેફ, કિચન આસિસ્ટન્ટ
  • સ્વ-રોજગાર
  • આગળનું અભ્યાસ

નોંધ

  • આ સિલેબસ NCVT માર્ગદર્શિકા મુજબ છે
  • નવીનતમ માહિતી માટે DGT અથવા ITI નો સંપર્ક કરો